SÁCH CỜ TƯỚNG ĐƯỢC MÙA

BÀI VIẾT : SÁCH CỜ TƯỚNG ĐƯỢC MÙA
TÁC GIẢ : VÕ TẤN

Nói cho cùng, khác hẳn các môn thể thao khác, môn cờ chỉ trông cậy duy nhất vào sách. Dù ngày nay đã có các chương trình cờ trên máy tính hỗ trợ, nhưng 90% tài liệu để học hành, luyện tập, nghiên cứu của các kỳ thủ là sách.

Tương truyền ngày xưa có cao thủ là Tiền Mộng Ngô muốn mua bộ sách cờ quý có tên là “Uyên thâm hải khoát Tượng kỳ phổ”, bên bán là thương gia Lý Mưu đã đặt giá lên tới 8000 lạng bạc. Có những danh kỳ nhờ thủ được trong tay vài bộ “kỳ thư” độc đáo mà nổi lên thành thủ lĩnh làng cờ một thời, tiếng tăm lẫy lừng.

Ngày nay, nhất là trong vài năm lại đây, sách cờ tướng ào ạt xuất hiện trên thị trường, khiến người chơi cờ trong cả nước vui mừng khôn xiết. Người tay thầm cảm ơn các tác giả, các nhà xuất bản, những người “đầu nậu” sách đã thầm lặng, miệt mài lao động và can đảm cho ra những tập sách được giới chơi cờ cả nước trông chờ.

Nói không ngoa, việc in sách cờ là một sự can đảm, bởi ra được một quyển sách cờ khó khăn gấp bội các sách khác. Chính vì vậy, rất ít các nhà xuất bản nhận in sách cờ. Xem ra thì quanh đi quẩn lại cũng chỉ có Nhà xuất bản Đồng Nai, Mũi Cà Mau, NXB Trẻ, Đà Nẵng và một vài NXB nữa đang dẫn đầu với hàng chục đầu sách cờ đủ các thể loại.

Người biên soạn và dịch sách cờ tướng không nhiều. Điều này cũng dễ hiểu, vì bản thân họ phải làm từ A tới Z chứ không thể giao khoán cho NXB được. Có thể điểm ra đây một số tác giả tiêu biểu : Hoàng Đình Hồng, Nguyễn Bá Hùng, Quốc tế Đại sư Diệp Khai Nguyên. Gần đây nhất có một tác giả đã làm nên một kỷ lục hiếm có : chỉ trong vòng 4 tháng tung ra thị trường sách cờ trên chục quyển với những đề tài khá hấp dẫn, mới lạ, khiến làng cờ không khỏi ngạc nhiên và thú vị, đó là Công Sĩ. Tên tuổi của tác giả này trước nay ít được biết tới, nhưng hiện tại đã khá nổi bật. Tuy rằng còn phải có thời gian để độc giả kiểm nghiệm chất lượng sách của anh, nhưng tin rằng trong số đó có nhiều quyển rất tốt cho phong trào cờ tướng đang phát triển sâu rộng hiện nay.

Tuy nhiên theo ý kiến nhiều kỳ thủ và các nhà chuyên môn thì bộ sách gồm các quyển “Thế trận thuận Pháo cổ điển và hiện đại”, “Thế trận Pháo đầu đối phản công Mã”, “Cờ tướng tàn cuộc”, “Nhập môn cờ tướng”, “Cờ tướng khai cuộc cẩm nang”… của nhóm 4 tác giả Quách Anh Tú, Trần Tấn Mỹ, Lê Thiên Vị, Phạm Tấn Hoà là được đánh giá cao hơn cả vì được biên soạn khá công phu về chuyên môn, tham khảo được nhiều tài liệu kim cổ, chọn lọc cẩn thận, cách trình bày khoa học và có thêm dẫn giải, bình luận, chú thích tỉ mỉ, mực thước. Điều này cũng dễ hiểu là cả 4 vị đều là những danh kỳ, những HLV đồng thời là những nhà nghiên cứu già dặn kinh nghiệm.

Thật đáng mừng cho làng cờ nước nhà đã thoát dần khỏi cảnh “đói sách” khốn khổ. Tuy nhiên cũng phải nói là trừ một số được biên dịch cẩn thận thì cũng còn những quyển khá dễ dãi, thiếu chọn lọc, dịch sót hay dịch lướt so với nguyên bản. Có quyển in sai nhiều, hìn bàn cờ nhoè nhoẹt, xấu khiến cho người đọc phiền lòng.

Mặt khác, trong khi có đề tài được xuất bản nhiều, trung lập thì có những mảng lại rất thiếu. Ví dụ, hiện nay các em nhỏ học chơi cờ rất đông, nhưng chưa có được một bộ sách nghiêm chỉnh, hệ thống và khoa học cho các em theo mức độ từ thấp tới cao. Các em phần đông học cờ theo kiểu tự phát, có gì đọc nấy theo kiểu “nhảy cóc” và dù đã chơi cờ mấy năm, vẫn tồn tại những lỗ hổng kiến thức thật đáng ngạc nhiên. Ở Trung Quốc người ta có hẳn những bộ sách công phu soạn cho kỳ thủ các lứa tuổi nhỏ, nâng dần trình độ, tạo một nền tảng kiến thức vững chắc cho lớp kỳ thủ kế cận. Ở ta có lẽ cũng đã đến lúc nên làm và chắc chắn sẽ rất được hoan nghênh.

Một vấn đề nữa là liệu có ai đó có tâm huyết biên soạn được một bộ “phổ” của cờ tướng nước nhà từ trước đây cho đến thời đương đại, biết bao danh kỳ Việt Nam đã làm rạng rỡ cho môn thể thao này, có không ít ván cờ xuất chúng mà chắc chắn các kỳ thủ ngoại quốc cũng phải thán phục. Để “quên” đi, mai một dần, chẳng phải đáng tiếc lắm ư?

Advertisements